Wat is uw functie binnen het Huis voor Gezondheid (HvG)?
Caroline Verlinde: Ik coördineer het geheel en ik draag zorg voor het overzicht, voorts ben ik verantwoordelijk voor het personeelsbeleid, de financiën en de contacten met de overheid. En in samenspraak met het team van medewerkers stippel ik de projecten uit.
Wat is het idee achter het Huis voor Gezondheid ?
C.V.: In 2006 stelt de Vlaamse Minister bevoegd voor Brussel vast dat heel wat Nederlandstalige organisaties in Brussel zich bezighouden met zorg en dat het voor patiënten en gebruikers maar ook voor zorgverleners niet altijd duidelijk is wie met wat bezig is en waar er zoal nood aan is. Daarom beslist hij om het project 'Coördinatie gezondheidszorg Brussel' op te starten, met als doel het aanbod en de noden in kaart te brengen en na te gaan of er hiaten zijn en dit naar de overheid toe te communiceren. Na een aantal jaren werd besloten om verschillende organisaties te laten opgaan in een grote koepelstructuur. Het is zo dat het Huis Voor Gezondheid is ontstaan. ‘Pro Medicis Brussel’(PMB) en ‘Zorgnet’ zijn 2 vzw’s die opgingen in het Huis voor Gezondheid samen met de projecten 'Coördinatie gezondheidszorg Brussel' van de Brusselse Welzijns- en gezondheidsraad, het H-Team project en de databank ‘Zorgzoeker’. Voorts wordt het Huis voor Gezondheid ondersteund door de Brusselse Huisartsenkring (BHAK), het Brussels Overleg Thuiszorg (BOT) en door de artsenvereniging ‘Het Doktersgild VanHelmont’. Zij kunnen helaas niet opgaan in het Huis voor Gezondheid ofwel wegens de wetgeving, het karakter van de organisatie of omdat zij aan voornamelijk aan beroepsbelangenverdediging doen. Dit is bijvoorbeeld het geval bij huisartsenkringen die niet kunnen opgaan in andere structuren omdat zij de belangen van hun leden moet blijven verdedigen.
Het Huis voor Gezondheid is dus een overkoepelende organisatie ?
C.V.: Het Huis voor Gezondheid is een expertisecentrum inzake het aanbod van de Nederlandstalige zorg, die zowel de eerstelijnszorg als de tweedelijnszorg inhoudt. Het is een groots project, en helaas kunnen we niet aan alle noden voldoen. Wij willen vooral de expertise die reeds op het terrein bestaat gebruiken en het aanbod een grotere zichtbaarheid geven en zorgen voor meer gemeenschappelijke projecten.
Welke ondersteuning en zorg biedt het Huis voor Gezondheid ?
C.V.: Onze missie is om de (organisaties van) zorgverleners binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest te ondersteunen. Ook werken wij nauw samen met de Rand van Brussel. We zijn er voornamelijk voor de (organisaties van) zorgverleners uit Brussel, dit om een beter gecoördineerde zorg voor de Brusselse patiënt en in het bijzonder voor de Nederlandstalige patiënten in Brussel te bewerkstelligen. Wij richten ons zeker niet alleen tot de Nederlandstaligen, verre van, wij houden ook rekening met de Brusselse context, de wettelijke tweetaligheid en met andere factoren zoals de multiculturaliteit en de armoede in Brussel. We werken niet op ons eiland, integendeel!
Wat doen jullie concreet?
C.V.: We werken rond verschillende grote deeldomeinen. De eerste invalshoek is ‘netwerking’, dit houdt in dat we de bestaande zorgverleners ondersteunen om hun werk bekend te maken bij collega’s en op die manier meer gericht te kunnen doorverwijzen. Hiervoor organiseren wij thematische workshops, debatten en bijeenkomsten, met als doel informatie te geven en om er voor te zorgen dat er voor en na de bijeenkomst voldoende ruimte en tijd is om elkaar te leren kennen. De tweede invalshoek is ‘multidisciplinaire zorg’, de zorg rond een patiënt en de pathologiëen waarmee hij kampt worden steeds complexer, patiënten hebben vaak verschillende gecombineerde aandoeningen. De zorg voor één patiënt door één zorgverlener is niet meer haalbaar waardoor er tegenwoordig verschillende zorgverleners betrokken zijn bij de zorg voor één patiënt. We ontwikkelen allerlei instrumenten, zorgpaden en zorgtrajecten om de coördinatie tussen deze verschillende zorgverleners vlot te laten verlopen en de communicatie tussen de thuiszorg en de tweedelijnszorg te vergemakkelijken. De derde invalshoek is ‘toegang tot de zorg’. Deze kan op verschillende manieren geïnterpreteerd worden, enerzijds is er de toegang van de Nederlandstalige patiënten tot de Nederlandskundige zorg, dat met behulp van onze databank Zorgzoeker goed in kaart wordt gebracht. Op deze manier verlenen we de patiënten toegang tot de Nederlandskundige eerstelijnszorg. Anderzijds betekent toegang ook financiële toegang tot de zorg of toegang tot onze zorg voor andere culturen. Dit houdt in dat wij aan andere culturen proberen uit te leggen hoe onze gezondheidszorg functioneert. Bijvoorbeeld wanneer mensen uit Centraal Afrika naar hier komen zijn zij nog niet vertrouwd met het feit dat huisartsen in een kabinet werken en gaan zij vervolgens direct naar de spoedgevallendiensten. Dit is trouwens een algemeen fenomeen in Brussel. Nu, onze taak is de mensen vertrouwd te maken met de thuiszorg en de eerstelijnszorg en daarom is dit ook één van onze belangrijke actiepunten die we opnemen in samenwerking met partnerorganisaties.
Wat is de toekomstvisie van het Huis voor Gezondheid?
C.V.: Er staan heel wat projecten op stapel, een puntje dat ik nog niet aangehaald heb is onze laatste werking rond het project ‘Zorg om talent’, dat draait rond het aantrekken van nieuwe Nederlandskundige zorgverleners in Brussel en het behoud van diegenen die er al zijn. We willen er voor zorgen dat zorgverleners (huisartsen, kinesisten en verpleegkundigen,…) hun beroep langer blijven uitoefenen. Zo hebben we vastgesteld dat heel veel startende hulpverleners binnen de vijf jaar stoppen met werken. We willen dat zij zich goed voelen in hun beroep en willen hen informeren over mogelijke andere zorgverleners die geïnteresseerd zijn om samen te werken, een praktijk willen uitbouwen, interesse hebben om in Brussel te komen werken of actief op zoek zijn naar een bijkomende collega. De ziekenhuissector is reeds goed bekend, meestal weet men welke ziekenhuizen er zijn en vaak hebben zij ook een goede website waar men de vacatures kan raadplegen. Binnen de thuiszorg ligt dit al een stuk moeilijker. Een huisarts die op zoek is naar een collega gaat meestal op zoek binnen zijn sector maar kan dit nergens echt bekend maken en dus daarvoor dienen we als tussenpersoon.
Welke (proef)projecten werden opgestart sinds de oprichting van het Huis voor Gezondheid ?
C.V.: Het project ‘H-Team’ is een project dat in 2008 is opgestart en via getuigenissen van verpleegkundigen die werkzaam zijn in de Brusselse ziekenhuizen, scholieren wil warm maken voor zorgberoepen . Onze bedoeling is dit uit te breiden naar de verpleegkundigen werkzaam in de thuiszorg. Dit is eigenlijk de eerste stap in onze werking ‘Zorg om Talent’. We trachten eveneens om meer studenten stage te laten lopen in Brusselse zorginstellingen. Op die manier komen studenten in aanraking met de Brusselse zorg en zet dit hen aan mogelijks om in Brussel te komen werken, want het is gebleken dat een stage vaak cruciaal is voor de keuze van de latere tewerkstelling. Daarom hebben we een hele informatietas ontwikkeld voor studenten die hier stage komen lopen, opdat ze zich in Brussel niet verloren voelen. Ook nemen wij meestal persoonlijk contact met hen op, organiseren wij activiteiten en bieden wij hen begeleiding op maat. Ook voor zorgverleners die in Brussel willen komen werken hebben wij een aanbod op maat.
Kunt u mij iets meer vertellen over het digitaal platform Zorgzoeker dat in 2008 werd opgericht?
C.V.: ‘Zorgzoeker’ is een databank van enerzijds het welzijns- en gezondheidsaanbod en anderzijds van individuele zorgverstrekkers. Zorgzoeker is eigenlijk een vertaling of een hertaling van de sociale kaart waarin het hele welzijnsaanbod is opgenomen dat voor Brussel door de Brusselse Welzijns- en gezondheidsRaad (BWR) beheerd wordt. De BWR heeft titanenwerk verzet om het hele luik van de sociale kaart te vertalen naar het denkpatroon van diegene die zorg nodig heeft en niet vertrouwd is met de sector. Wanneer men bijvoorbeeld in de databank het thema ouderen zoekt dan zal men daar alle deelaspecten van zorg en wonen vinden, dus al hetgeen waar een ouder nood aan kan hebben. Men zal dus zaken vinden rond wonen, rusthuizen, serviceflats, kangoeroewoningen maar eveneens rond gezinszorg of maaltijden aan huis. Wat de zorgverstrekkers betreft is het op dit moment voornamelijk nog de eerstelijnszorg (huisartsen, kinesisten, psychologen, logopedisten, diëtisten,…) die merendeel Nederlandstalig zijn maar zij mogen ook gerust Franstalig zijn, als zij maar voldoende Nederlands spreken om een Nederlandstalige patiënt te kunnen helpen. We proberen ons dus echt te verplaatsen in het denkpatroon van de patiënt. We hebben het aanbod zelfs volledig vernieuwd en uitgebreid naar het aanbod uit de Rand van Brussel en de sociale kaart uit Vlaams Brabant. De gegevens van zorgverstrekkers in de databank worden enkel bekend gemaakt mits het akkoord van de betrokkenen. De databank bevat dus lang niet het hele aanbod.Het kan dus heel goed zijn dat een zorgverlener er niet in staat omwille van het feit dat de zorgverlener zijn toestemming niet heeft gegeven. Dit jaar was het ook de bedoeling om de tweedelijnszorg (de ziekenhuizen en de specialisten die in de ziekenhuizen werken) in Zorgzoeker te krijgen. Nu ligt dit heel gevoelig omdat heel wat ziekenhuizen niet graag meedelen wie hun Nederlandskundige artsen zijn. Wij hebben ook lijsten gekregen van ziekenhuizen met Nederlandskundige artsen maar zolang wij niet de formele toestemming hebben van de directie publiceren wij deze niet. De zorgverleners kunnen dit wel doen en zich op eigen houtje registreren op Zorgzoeker. We zouden dit graag in grote getale doen, per afdeling of per ziekenhuis maar daar moet de directie natuurlijk de goedkeuring voor geven. Het is wel belangrijk om weten dat de gegevens van de tweedelijnszorgverleners enkel kunnen geraadpleegd worden door ingelogde zorgverleners. Het uitgangspunt van Zorgzoeker en het Huis voor Gezondheid is immers dat de huisarts de toegangspoort is (of zou moeten zijn) tot zorg en de begeleider van de patiënt in zijn zorg.
Zijn jullie van plan om Zorgzoeker nog meer uit te breiden ?
C.V.: Op dit moment is het de bedoeling om de tweedelijnszorg er nog in te krijgen, dit is een actiepunt voor volgend jaar. Ik moet wel zeggen dat er in Vlaanderen veel interesse is naar de methode van Zorgzoeker. De SEL’s, de samenwerkingsinitiatieven van de eerstelijnszorg hebben de opdracht gekregen om vanaf dit jaar het zorgaanbod in hun regio in kaart te brengen en te ontsluiten. Nu dat is uiteindelijk wat Zorgzoeker al doet, dus voor Brussel is dit natuurlijk meteen geregeld. Vlaanderen en de verschillende Vlaamse Samenwerkingsinitiatieven Eerstelijnsgezondheidszorg (SEL’s) zijn nog altijd op zoek naar een manier om dit te doen en vandaar dat Zorgzoeker één van de mogelijkheden is. Het zou dus heel goed kunnen dat de manier van werken van Zorgzoeker, eventueel onder een andere naam, ook in andere regio’s in Vlaanderen geïmplementeerd wordt.
Wij danken u voor dit boeiende interview en wij wensen u nog een goede voortzetting.
Interview geschreven door Catherine Minet, communicatieverantwoordelijke Hospichild.
Financiële en sociale aspecten
Europa ziekenhuizen St-Elisabeth
Kinderziekenhuis Koningin Fabiola
Militair Hospitaal Koningin Astrid
Agenda, initiatieven, interviews
december : vereniging cancer & psychologie
oktober : interview palliatieve zorg
september : Stichting tegen Kanker: patiënten voorlichten, begeleiden en ondersteunen
juli-augustus : prof.dr.Yvan Vandenplas (UZ Brussel)
juni : Hendrik Van den Bussche, stafmedewerker van de Integrale Jeugdhulp regio Brussel
Emmanuelle Vanbesien - evanbesien@hospichild.be
T: 02/639 60 29
F: 02/512 25 44
Louizalaan 183 Avenue Louise - Brussel 1050 Bruxelles
contact | evanbesien@hospichild.be | een project van CMDC-CDCS vzw | website door Piezoworks | ![]()
Een initiatief van de ministers van Gezondheid van de Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie (GGC) van Brussel-Hoofdstad