Het team van Hospichild heeft een bezoek gebracht aan Villa Indigo, een huis voor respijtzorg dat kinderen van nul tot achttien jaar met een ziekte en/of een handicap opvangt voor korte tijd. We maakten er kennis met Rachel, voor wie haar beroep haar passie is. Ze heeft ons rondgeleid en verteld over haar dagelijkse taken als verpleegkundige. Dit jaar viert Villa Indigo bovendien haar vijftienjarig bestaan!
Villa Indigo is een gezellige plek in het hart van Brussel. Het project ging in januari 2011 van start met als belangrijkste doel om gezinnen te helpen door ze af en toe wat respijt te bieden. Het is namelijk gericht op gezinnen met kinderen of jongeren die ernstig ziek zijn en/of een handicap hebben. Voor hen organiseert een multidisciplinair team van verpleegkundigen, kinderverzorgers, opvoeders, een kinderarts, onderhoudspersoneel en ook heel wat vrijwilligers elke dag leuke activiteiten en verleent het kwaliteitsvolle zorg. Elk kind wordt er aanvaard zoals het is, met al zijn eigenheden, en het mag zich op zijn eigen tempo en naargelang van zijn capaciteiten en gevoelens ontwikkelen. De Villa biedt drie types verblijf: residentieel verblijf, dagopvang en nachtopvang. In het huis voor respijtzorg zetten zo’n dertig mensen zich in voor het welzijn van de kinderen en jongeren 24u/24.
Directeur Jean-Michel, zorgcoördinator Fanny en verpleegkundige Rachel hebben ons een rondleiding gegeven. Een mooie kans om al het werk dat het toegewijde team dagelijks verzet in de schijnwerpers te zetten.
“Bij Villa Indigo nemen we de tijd om te luisteren naar de jongeren die we opvangen en om hen te observeren. Ik ben rustig en kalm en pas me aan de situatie aan. Die eigenschappen moet je volgens mij hebben om hier te kunnen werken.” Dat zegt Rachel meteen.
Wie is Rachel?
Rachel werkt al dertien jaar als verpleegkundige bij Villa Indigo. Haar avontuur hier begon als freelancer. Nadat ze haar bachelordiploma behaalde, heeft ze een specialisatiejaar kinderverpleegkunde gevolgd. Haar carrièrepad werd snel duidelijk, zoals ze zelf zegt: “Toen ik aan mijn specialisatie begon, wist ik algauw welke kant ik op wilde. Ik zou op zoek gaan naar een job buiten het ziekenhuismilieu. Maar eerst wilde ik een vakantiejob doen. Toen heb ik gesolliciteerd bij Villa Indigo en stelde de coördinator me voor om er één week te werken.” Daarna ging het snel voor Rachel, want haar studentenjob werd verlengd voor de hele zomer. Meteen erna kreeg ze een contract van onbepaalde duur aangeboden en begon haar verhaal bij Villa Indigo. Nu is ze mama van twee kinderen van drie en zes jaar en voelt ze zich ontplooid in haar leven en in haar werk. Ze werkt alleen overdag en dat bevalt haar prima.
Rachel vindt het jammer dat veel gezinnen op wachtlijsten voor scholen staan. “Ze zoeken tevergeefs naar bezigheden voor hun kinderen. Hier bieden we ze een toevluchtsoord, een plek waar ze overdag terechtkunnen. Maar je kunt er ook gebruikmaken van de nachtopvang of, als het moet, een paar dagen blijven. We zijn er om ze te helpen wanneer het nodig is, zodat ze even op adem kunnen komen. Zo komt er tijd vrij om bijvoorbeeld thuis de wasmachine volop te laten draaien of om wat boodschappen te doen. Ze weten dat ze op ons kunnen rekenen en dat geeft een goed gevoel.”
Meer dan een verpleegkundige
Als verpleegkundige zorgt Rachel voor kinderen en jongeren. Maar daar blijft het niet bij. Ze is actief betrokken bij het leven van de begunstigden: ze helpt hen ’s morgens opstaan of een douche of bad nemen, of dient meer specifieke zorg toe zoals sondes plaatsen of enterale voeding geven. Samen met haar collega’s organiseert ze ook individuele of groepsactiviteiten, naargelang van het aantal aanwezige kinderen. Het idee is om ze zelfstandig te maken, hen te laten meedoen en het gevoel te geven dat ze thuis zijn, bijvoorbeeld door samen het tussendoortje klaar te maken, een boek te kiezen, een uitstapje te maken, enz.
Rachel komt al vroeg in de ochtend aan, rond zeven uur. Eerst krijgt ze toelichting van het nachtteam. Daarna loopt ze samen met haar collega’s even langs de kamers om te kijken welke kinderen al wakker zijn. Terwijl sommigen liever lang uitslapen, zijn anderen al klaar om aan hun dag te beginnen. Er worden al vanaf acht uur ’s ochtends activiteiten aangeboden en alle kinderen mogen op hun eigen tempo meedoen. Als iedereen op is, worden de hoofdactiviteiten georganiseerd. Rachel zorgt ’s ochtends en voor en na het middagdutje voor de kinderen. Rond drie uur ’s namiddags is Rachel klaar met werken. Dan wordt het avondteam ingelicht, dat het vervolgens overneemt.
Rachel vertelt ons de filosofie van Villa Indigo: het ritme van het kind volgen. “Dat is heel belangrijk. Zodra ze wakker worden, vragen we wat ze willen doen: zich klaarmaken, ontbijten, zich wassen, enz. We passen ons aan hun gewoontes aan, alsof ze thuis zijn.”
Een villa vol leven…
Zodra je de Villa binnenkomt, voel je meteen de energie van het actieve team. Zelfs de muren zijn vol leven. Je ziet er tekeningen van de kinderen, muurschilderingen, pictogrammen, foto’s van de kinderen of van het team. Het is moeilijk om niet nieuwsgierig te zijn en er even naar te kijken.
Aan projecten geen gebrek bij Villa Indigo. Rachel vertelt ons dat er binnenkort een schommel komt die geschikt is voor kinderen in een rolstoel. Die zal in de grote tuin achter de villa staan. Het team neemt regelmatig de tijd om het comfort van de begunstigden te verbeteren en om gevarieerde activiteiten te bedenken.
In de grote woonkamer, vlak bij de keuken, trokken twee mededelingenborden met elk hun eigen functie onze aandacht. Op het ene kunnen de kinderen zien wie de andere kinderen in de Villa zijn en welke volwassenen aanwezig zijn om voor hen te zorgen. Op het andere hangt een poster met pictogrammen, gebaseerd op de Sésame-methode, die de communicatie met kinderen die moeite hebben met spreken vergemakkelijkt. Sommige kinderen gebruiken ook hun tablet om zich verstaanbaar te maken.
Allerlei profielen
De kinderen en jongeren die naar Villa Indigo komen, kampen met verschillende aandoeningen. Sommigen hebben een syndroom, zeldzame ziekte of degeneratieve aandoening die bij de geboorte werd vastgesteld en waardoor hun gezondheid en levensverwachting gaandeweg achteruitgaan. Anderen hebben een ziekte of een handicap die het gevolg is van een ongeluk, CVA (beroerte), verdrinking of het shakenbabysyndroom. Er zijn ook jongeren die meningitis of een andere plotse ziekte hebben gekregen. Bovendien verwelkomt Villa Indigo kinderen met epilepsie.
Dat zijn natuurlijk geen makkelijke situaties voor de betrokken gezinnen. Veel van hen hebben hun levensstijl en werktijden moeten aanpassen of moesten zelfs hun carrière onderbreken. Voor Rachel is het moeilijkste aspect van haar werk ongetwijfeld de wanhoop die ze in de ogen van sommige ouders ziet. Villa Indigo werkt namelijk met een beperkt aantal respijtzorgdagen per kind per jaar. De eerste reden daarvoor is dat de Villa maar tien kamers voor verblijf heeft. Ten tweede wil de Villa dat zoveel mogelijk gezinnen gebruik kunnen maken van de respijtzorg. Maar als de vraag het aanbod ver overstijgt, kan dat voor frustraties zorgen.
“We hebben momenteel grote binnen- en buitenruimtes waar zo’n vierhonderd gezinnen van profiteren. Maar ik hoop dat Villa Indigo in de toekomst nog kan uitbreiden. Dan zouden we meer gezinnen even wat respijt kunnen bieden, wat me ontzettend blij zou maken”, vertelt Rachel ons.
Een verhaal van vertrouwen
Soms hebben de ouders die een beroep doen op Villa Indigo het moeilijker dan hun kinderen. Het is nooit makkelijk om je kind aan iemand toe te vertrouwen, zelfs als het nodig is. Even gescheiden zijn, kan moeilijker blijken dan eerst gedacht. De gezinnen die bij Villa Indigo aankloppen, krijgen eerst een kennismakingsgesprek met de zorgcoördinator, de kinderarts en de psychologe. Tijdens die eerste kennismaking kunnen beide partijen zich aan elkaar voorstellen, hun kennis over de ziekte toelichten, hun persoonlijke verhaal vertellen, de gewoontes van het kind bespreken, enz. Daarna wordt er een rondleiding gegeven, om vervolgens een verblijf van 24 uur of een dag te plannen. Zo kunnen het kind en de ouders de tijd nemen om aan een eerste scheiding te wennen. Daarnaast moet het kind ook nieuwe ankerpunten vinden. Dat is nooit makkelijk. Als dat goed is gegaan, kan er een weekend worden gepland.
→ Zo kun je contact opnemen met Villa Indigo: Villa Indigo – 02 205 09 00 of info@villaindigo.be
Tekst en foto’s: Samuel Walheer
LEES OOK:
